روایت یک زمین‌شناس از رمز و رازهای دریاچه اردبیل را بخوانید؛

واکاوی اسرار دریاچه شورابیل: از گِل‌درمانی تا رادیواکتیو

کتاب «شناسنامه شورابیل» هفت‌فصلی است که هر فصل موضوعی مهم را بررسی می‌کند؛ از چگونگی پیدایش و مشخصات فیزیکی گرفته تا بحث‌های چالش‌برانگیز گِل‌درمانی و مواد رادیواکتیو که از ۶۰ سال پیش مطرح بوده و در این اثر بررسی شده‌اند.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سبلان ما»، شاید بارها از کنار دریاچه شورابیل عبور کرده باشید اما آیا تا به حال فکر کردید که این دریاچه چه تاریخ و چه رمز و رازهایی در دل خود پنهان کرده؟ امروز می‌خواهم کتابی را معرفی کنم که روایت کاملی از رمز و راز دریاچه زیبای شورابیل را ارائه می‌دهد.

هفت فصل از ناگفته‌های علمی دریاچه شورابیل

عزیز قبادی در کتاب  خود، از تاریخچه، چالش‌های احیا و پدیده‌های طبیعی دریاچه شورابیل می‌گوید؛ کتاب «شناسنامه شورابیل» به نویسندگی  عزیز قبادی که در هفت فصل تدوین شده و در سال ۱۴۰۳ به چاپ رسیده است، پدیده‌های طبیعی دریاچه شوروی را به طور کامل توصیف می‌کند.

 نویسنده این اثر، در گفتگو با  «سبلان ما»، می‌گوید: از همان دوران  ورودم  به دانشگاه دل می‌خواست این پدیده طبیعی شهرمان را معرفی  و در احیای آن تلاش کنم.

قبادی با اشاره به پیشینه خود می‌گوید: من در سال ۱۳۳۱ متولد شدم. بعد دوره ابتدایی و دبیرستان را در اردبیل گذرانیدم و در سال ۱۳۵۳ دوره دانشگاهی‌ام را در تبریز شروع کردم پس از اتمام تحصیلات در سال ۱۳۵۷، هم‌زمان با انقلاب شکوهمند اسلامی، وارد شهر خود شدم و مشغول دبیری زمین‌شناسی شدم.

وی در پاسخ به این که چه شد که تصمیم به معرفی این پدیده در قالب کتاب گرفت، می‌گوید: رشته من زمین‌شناسی بود و خودم یک به اصطلاح طبیعت‌دوست بودم. به خاطر این از همان دوران دانشگاه به پدیده‌های طبیعی توجه داشتم؛ نهایتاً ۶۲ پدیده در استان وجود داشت که من هنوز دو تای آن‌ها را شروع کرده و به اتمام رسانده‌ام.

قبادی در درباره چالش‌ها و زمان تالیف می‌گوید: از زمانی که در سال ۱۳۵۳ وارد دانشگاه تبریز شدم، به پدیده‌های طبیعی شهرم توجه و مطالعه می‌کردم تا اینکه پس از فارغ‌التحصیلی در سال ۱۳۵۷ نوشتن کتاب شناسنامه شورابیل را را شروع کردم و خوشبختانه در پایان‌نامه دوره فوق‌لیسانسم این موضوع را مطرح کردم که چگونه این دریاچه شورابیل احیا می‌شود؛ آن زمان دریاچه در حال از بین رفتن و مرداب شدن بود.

بررسی موضوعات بحث‌برانگیز گل‌درمانی تا مواد رادیواکتیو در دریاچه شورابیل

وی در مورد سرفصل‌های کتاب شناسنامه شورابیل توضیح می‌دهد: کتاب از هفت فصل تشکیل شده که هر فصل گویای مطلب مهمی از پدیده طبیعی شهر ما است. مثلاً پدیده ـگِل‌درمانی» که از ۶۰ سال پیش مطرح بوده و خودم هم جزو آن دوران بوده‌ام؛ در یک فصل بحث می‌کنیم که آیا باز هم امکانش هست یا نیست. در یک فصل هم به «مواد رادیواکتیو» پرداخته‌ایم که زمانی بسیار حرف حدیث داشت. سایر مسائل مثل چگونگی به‌وجود آمدن، سال‌ها و مشخصات فیزیکی دریاچه شورابیل هم هم در فصل‌های دیگر بیان شده است.

نویسنده کتاب شناسنامه شورابیل هدف این کتاب را دو مورد می‌داند: اول اینکه این کتاب پدیده طبیعی شهرمان را معرفی می‌کند و در احیای آن تلاش می‌کند؛ دوم اینکه تلاش کرده آن پدیده را که در احیایش نظر داده، در آخر به ثبت ملی برساند.

علت بوجود آمدن دریاچه شورابیل طی سالیان دور گذشته در کتاب شناسنامه شورابیل تألیف عزیز قبادی اینگونه نقل شده است: دریاچه شورابیل در طول سالیان طولانی که قدمت آن به یک میلیون و ٢٠٠ سال قبل برمی‌گردد، به وجود آمده است و زمین‌شناسان با تکیه بر اسناد تاریخی موجود پیدایش این دریاچه را در اواخر دوره سوم زمین‌شناسان تخمین زده‌اند. منبع اصلی تامین آب این دریاچه بارش‌های جوی فراوان بوده است. مناطق اطراف دریاچه شورابیل از نواحی سردسیر و کوهستانی هستند که از گذشته‌های دور یخچال‌های طبیعی گسترده را در خود جا داده‌اند.