سبلان ما گزارش می‌دهد؛

فاصله اندک ۵ شهرستان اردبیل با نقطه صفر بی‌سوادی

ریشه‌کنی کامل بی‌سوادی در شهرستان‌های کوثر، نمین، سرعین، خلخال و کوثر در استان اردبیل به گام‌های پایانی رسیده است، اما موانعی چون اشتغال، پراکندگی روستایی و کاهش انگیزه، جذب باقیمانده جامعه هدف را با مشکل مواجه کرده است.

با این حال، رسیدن به «نقطه صفر بی‌سوادی» و وضعیت کاملاً سبز در نقشه جمعیتی استان، با پیچیدگی‌ها و موانع متفاوتی نسبت به دهه‌های گذشته روبه‌رو شده است. بررسی میدانی در شهرستان‌های کوثر، نمین، سرعین، خلخال و مشگین‌شهر نشان می‌دهد که جامعه هدف باقیمانده، به دلایلی نظیر پراکندگی جغرافیایی روستاها، فشارهای اقتصادی، اشتغال در بخش کشاورزی و دامداری، کهولت سن و در مواردی عدم انگیزه کافی، از حضور در کلاس‌های مرسوم بازمانده‌اند.

در چنین فضایی، سوادآموزی دیگر یک رسالت تک‌بعدی و صرفاً اداری درون آموزش‌وپرورش نیست، بلکه مقوله‌ای بین‌بخشی و نیازمند پیوند ارگانیک با نهادهای حمایتی، خدمات بهداشتی، دهیاری‌ها و حتی ابزارهای تشویقی صنفی است. مصاحبه‌های پیش‌رو با مدیران و رؤسای آموزش و پرورش پنج شهرستان استان اردبیل، نمایی شفاف از آمارها، اقدامات خانه‌به‌خانه، چالش‌های میدانی و راهکارهای عبور از سد بی‌سوادی را به تصویر می‌کشد:

۵ درصد جمعیت کوثر همچنان بی‌سواد هستند

احمد جوادی، در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی  پایگاه خبری تحلیلی «سبلان ما»، اظهار داشت: در حال حاضر ۱۱۸ فرد بی‌سواد در شهرستان کوثر شناسایی شده است و برنامه‌ریزی برای شناسایی دقیق و تحت پوشش قرار دادن افراد واجد شرایط در دستور کار آموزش و پرورش قرار دارد.

وی افزود: آموزش‌دهندگان نهضت سوادآموزی به‌صورت مدرسه‌محور در سطح شهرستان فعالیت خواهند کرد و برای تسهیل دسترسی افراد به آموزش نیز پایگاه‌های سوادآموزی به‌صورت اقماری در فیروزآباد، مرشت، گیوی و زرج‌آباد پیش‌بینی شده است.

رئیس آموزش و پرورش شهرستان کوثر با اشاره به وضعیت سواد در این شهرستان گفت: تاکنون در سال جاری هیچ فردی تحت پوشش دوره‌های سوادآموزی قرار نگرفته است که یکی از دلایل اصلی آن، بالا بودن نرخ باسوادی در شهرستان است؛ به‌طوری که بیش از ۹۵ درصد جمعیت شهرستان باسواد هستند و تعداد افراد مشمول سوادآموزی محدود است.

جوادی با بیان اینکه مانع جدی برای ریشه‌کنی بی‌سوادی در شهرستان وجود ندارد، افزود: برای شناسایی افراد باقی‌مانده، همکاری با دستگاه‌های مختلف، به‌ویژه شبکه بهداشت و درمان و بهزیستی، دنبال خواهد شد. همچنین آموزش‌دهندگان آموزش و پرورش به‌صورت حضوری نسبت به شناسایی افراد اقدام می‌کنند و از مدارس منطقه نیز برای شناسایی افراد فاقد سواد استعلام خواهد شد.

وی ادامه داد: هدف آموزش و پرورش، سبز شدن وضعیت سواد در سطح شهرستان و کاهش هرچه بیشتر آمار بی‌سوادی است و تلاش می‌کنیم با افزایش انگیزه افراد، زمینه حضور آنان در دوره‌های آموزشی و بهره‌مندی از فرصت‌های یادگیری فراهم شود.

رئیس آموزش و پرورش شهرستان کوثر یکی از دلایل محدود بودن جامعه هدف سوادآموزی را عبور برخی افراد از سن مشمول این دوره‌ها عنوان کرد و گفت: در برخی موارد نیز افراد دارای معلولیت‌های ذهنی یا جسمی هستند و شرایط آنان با سایر افراد متفاوت است. بر اساس ضوابط، آموزش سوادآموزی برای افراد در بازه سنی ۱۰ تا ۶۰ سال انجام می‌شود.

جوادی بر ضرورت همکاری بیشتر دستگاه‌های اجرایی با آموزش و پرورش تأکید کرد و گفت: انتظار داریم دستگاه‌های مختلف در زمینه شناسایی و معرفی افراد بی‌سواد و همچنین معرفی اماکن مناسب برای فعالیت آموزش‌دهندگان همکاری بیشتری داشته باشند.

وی افزود: حمایت از سوادآموزان و تأمین برخی نیازهای ضروری زندگی آنان نیز می‌تواند در افزایش انگیزه و حضور افراد در دوره‌های سوادآموزی مؤثر باشد.

رئیس آموزش و پرورش شهرستان کوثر در پایان خاطرنشان کرد: با توجه به نرخ بالای باسوادی در شهرستان، هدف اصلی آموزش و پرورش شناسایی دقیق افراد باقی‌مانده، فراهم کردن دسترسی آنان به آموزش و حرکت به سمت ریشه‌کنی کامل بی‌سوادی در شهرستان کوثر است.

۶۵ بی‌سواد در شهرستان نمین شناسایی شدند

صداقت محمدی در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سبلان ما»، اظهار داشت: بر اساس آخرین اطلاعات و بررسی‌های انجام‌شده، تعداد ۶۵ نفر از افراد بی‌سواد و کم‌سواد در سال تحصیلی ۱۴۰۵ـ۱۴۰۴ در شهرستان شناسایی شده‌اند که شناسایی دقیق جامعه هدف با استفاده از اطلاعات موجود، بررسی اسمی و همچنین همکاری دستگاه‌های مرتبط در حال انجام است تا هیچ فردی از چرخه شناسایی و آموزش بازنماند.

وی افزود: در راستای کاهش بی‌سوادی، برنامه‌های مختلفی از جمله شناسایی و جذب افراد بی‌سواد، تشکیل کلاس‌های سوادآموزی، استفاده از ظرفیت آموزش‌دهندگان، پیگیری مستمر وضعیت سوادآموزان و بهره‌گیری از ظرفیت دهیاری‌ها، شوراهای اسلامی، مراکز بهداشت و سایر دستگاه‌های شهرستان در دستور کار قرار گرفته است و تلاش ما بر این است که آموزش‌ها تا حد امکان در نزدیک‌ترین محل به سکونت افراد ارائه شود.

مدیر آموزش و پرورش شهرستان نمین گفت: در سال جاری ۴۷ نفر تحت پوشش برنامه‌های سوادآموزی قرار گرفته بودند که مرداد‌ماه از این افراد آزمون گرفته می‌شود؛ همچنین روند جذب و پوشش افراد واجد شرایط همچنان ادامه دارد.

وی یکی از مهم‌ترین موانع، دسترسی دشوار به برخی افراد بی‌سواد و عدم تمایل یا انگیزه برخی از آنان برای حضور در کلاس‌های سوادآموزی است. اشتغال، مشکلات اقتصادی، شرایط سنی، پراکندگی جمعیت در مناطق روستایی و همچنین برخی مسائل فرهنگی و اجتماعی نیز در این زمینه تأثیرگذار است. به همین دلیل، ریشه‌کنی بی‌سوادی نیازمند همکاری و مشارکت همه دستگاه‌ها و نهادهای شهرستان است.

محمدی تصریح کرد: شناسایی جامعه هدف به‌صورت مستمر در دستور کار قرار دارد. در این زمینه از ظرفیت مدارس، دهیاری‌ها، شوراهای اسلامی، مراکز بهداشت، دستگاه‌های حمایتی و سایر نهادهای مرتبط استفاده خواهیم کرد. همچنین اطلاعات موجود بررسی و افراد شناسایی‌شده به‌صورت موردی پیگیری می‌شوند تا زمینه جذب آنان به دوره‌های سوادآموزی فراهم شود.

وی بیان داشت: هدف ما این است که با استفاده حداکثری از ظرفیت‌های موجود، حداقل ۷۰ درصد از افراد شناسایی‌شده را تحت پوشش برنامه‌های سوادآموزی قرار دهیم و گام مؤثری در جهت کاهش نرخ بی‌سوادی شهرستان برداریم. البته تحقق کامل این هدف نیازمند همکاری خود افراد، خانواده‌ها و سایر دستگاه‌های مسئول است.

مدیر آموزش و پرورش شهرستان نمین با اشاره به خارج بودن برخی افراد از چرخه سوادآموزی گفت: عوامل مختلفی در این موضوع دخیل است که از جمله آنها می‌توان به اشتغال و مشکلات معیشتی، بالا بودن سن برخی افراد، دوری محل زندگی از مراکز آموزشی، عدم انگیزه کافی و گاهی بی‌اعتمادی یا بی‌توجهی به ضرورت ادامه آموزش اشاره کرد  که برای حل این مسئله، صرفاً برگزاری کلاس کافی نیست و باید شرایط آموزشی متناسب با وضعیت زندگی افراد فراهم شود و پیگیری مستمر برای جذب و ماندگاری آنان صورت گیرد.

وی افزود: مهم‌ترین مطالبه ما، همکاری جدی و مستمر همه دستگاه‌های اجرایی و نهادهای شهرستان در شناسایی و معرفی افراد بی‌سواد و کمک به جذب و ماندگاری آنان در دوره‌های سوادآموزی است. ریشه‌کنی بی‌سوادی یک وظیفه صرفاً آموزش‌وپرورشی نیست و نیازمند عزم عمومی و همکاری بین‌ بخشی است. انتظار داریم دستگاه‌های مرتبط، به‌ویژه در مناطق روستایی و کم‌برخوردار، در این زمینه همکاری بیشتری داشته باشند.

محمدی در پایان تأکید کرد که سوادآموزی تنها آموزش خواندن و نوشتن نیست، بلکه زمینه‌ساز توانمندسازی افراد، افزایش مشارکت اجتماعی و بهبود کیفیت زندگی آنان است و آموزش و پرورش شهرستان با جدیت موضوع کاهش بی‌سوادی و گسترش عدالت آموزشی را دنبال خواهد کرد.

بی‌میلی به تحصیل سد راه ریشه‌کنی بی‌سوادی در سرعین

سجاد گلی در گفتگو خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سبلان ما»، اظهار کرد: در سال جاری تاکنون ۱۰ نفر در دوره انتقال در سطح شهرستان شناسایی شده‌اند و روند شناسایی افراد بی‌سواد و کم‌سواد همچنان در دستور کار آموزش و پرورش قرار دارد.

وی افزود: همزمان با ثبت‌نام دانش‌آموزان، اطلاعات مربوط به اولیای بی‌سواد و کم‌سواد نیز از طریق مدارس احصاء و بررسی شده است تا زمینه شناسایی و جذب این افراد فراهم شود.

رئیس آموزش و پرورش سرعین با اشاره به استفاده از ظرفیت دستگاه‌های مختلف برای کاهش آمار بی‌سوادی بیان کرد: بهره‌گیری از ظرفیت مدارس، دهیاری‌ها و شبکه بهداشت در دستور کار قرار گرفته است تا افراد بی‌سواد و کم‌سواد شناسایی و برای ادامه تحصیل به آموزش و پرورش معرفی شوند.

گلی ادامه داد: در سال جاری تاکنون فرد جدیدی تحت پوشش سوادآموزی قرار نگرفته است، اما هدف‌گذاری آموزش و پرورش این است که میزان جذب سوادآموزان حداقل دو برابر سال گذشته افزایش یابد.

وی عدم تمایل برخی افراد به ادامه تحصیل و مشغله کاری را از مهم‌ترین موانع ریشه‌کنی بی‌سوادی عنوان کرد و گفت: این مسئله به‌ویژه در میان روستاییان بیشتر دیده می‌شود و برخی افراد پس از شناسایی و معرفی، روند ادامه تحصیل خود را پیگیری نمی‌کنند.

رئیس آموزش و پرورش سرعین خاطرنشان کرد: همکاری سایر دستگاه‌ها و نهادهای مرتبط، به‌ویژه دهیاری‌ها و شبکه بهداشت، در ارائه اطلاعات افراد بی‌سواد و کم‌سواد و کمک به شناسایی و معرفی آنان می‌تواند نقش مؤثری در تسریع روند ریشه‌کنی بی‌سوادی داشته باشد.

۶۸ نفر زیر چتر نهضت سوادآموزی در خلخال

شناسایی ۶۲۰ کم‌سواد و بی‌سواد در مشگین‌شهر

طلان ابراهیمی‌آذر در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سبلان ما»،  با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای شناسایی و جذب افراد بی‌سواد و کم‌سواد درشهرستان مشگین شهر  اظهار کرد: پس از شناسایی افراد مشمول برنامه‌های سوادآموزی از طریق سامانه سوادآموزی، آموزش‌دهندگان به صورت تک‌به‌تک به منازل این افراد مراجعه کرده و ضمن گفت‌وگو با آنان، برای حضور در کلاس‌های سوادآموزی و ادامه تحصیل تشویق و راهنمایی‌های لازم را ارائه می‌کنند.

وی افزود: آموزش‌دهندگان نه‌تنها از اطلاعات موجود در سامانه سوادآموزی استفاده می‌کنند، بلکه کدهای ملی افراد را از دستگاه‌ها و نهادهای مختلف از جمله اداره ثبت احوال، کمیته امداد و بهزیستی دریافت کرده و پس از استعلام از سامانه سوادآموزی، افراد مشمول را شناسایی و برای جذب آنان اقدام می‌کنند.

رئیس آموزش و پرورش مشگین‌شهر ادامه داد: در سال جاری ۵۹ کلاس سوادآموزی در شهرستان تشکیل شده و ۴۲۸ نفر سوادآموز در این کلاس‌ها مشغول به تحصیل بوده‌اند که این امر نشان‌دهنده تلاش مجموعه آموزش و پرورش و آموزش‌دهندگان برای فراهم کردن فرصت یادگیری برای افراد بازمانده از تحصیل است.

ابراهیمی‌آذر با بیان اینکه بخش قابل توجهی از جامعه هدف سوادآموزی در مناطق روستایی زندگی می‌کنند، گفت: یکی از مهم‌ترین چالش‌های ما در جذب افراد بی‌سواد و کم‌سواد، اشتغال و مشغله کاری آنان است. بسیاری از جامعه هدف در روستاها ساکن هستند و به دلیل فعالیت‌های کشاورزی و حضور در مزارع، تمایل یا فرصت کافی برای شرکت منظم در کلاس‌های سوادآموزی ندارند.

وی تصریح کرد: با وجود این مشکلات، آموزش‌دهندگان با مراجعه حضوری به منازل افراد و گفتگو با خانواده‌ها تلاش می‌کنند زمینه حضور آنان در کلاس‌ها را فراهم کنند. شناسایی دقیق افراد و ارتباط مستقیم با آنان یکی از مهم‌ترین راهکارهای ما برای کاهش بی‌سوادی در شهرستان است.

رئیس آموزش و پرورش مشگین‌شهر همچنین از اجرای طرح ثبت مشخصات اولیای بی‌سواد خبر داد و اظهار کرد: امسال طرحی با عنوان «ثبت مشخصات اولیای بی‌سواد» در حال اجراست که می‌تواند کمک قابل توجهی به شناسایی افراد بی‌سواد و کاهش بی‌سوادی داشته باشد.

ابراهیمی‌آذر افزود: با اجرای این طرح، اطلاعات اولیای بی‌سواد دانش‌آموزان شناسایی و ثبت می‌شود و آموزش و پرورش می‌تواند با برنامه‌ریزی دقیق‌تر و هدفمندتر، برای جذب آنان به دوره‌های سوادآموزی اقدام کند.

وی با اشاره به اینکه برخی افراد شناسایی‌شده به دلیل مشغله‌های شغلی از چرخه سوادآموزی خارج می‌شوند، بیان کرد: بخشی از افرادی که امکان حضور در کلاس‌ها را ندارند، به دلیل شرایط کاری و شغلی خود از ادامه آموزش بازمی‌مانند و لازم است برای این گروه نیز راهکارهای متناسب با شرایط زندگی و شغلی آنان در نظر گرفته شود.

رئیس آموزش و پرورش مشگین‌شهر خاطرنشان کرد: در سیاست‌های وزارت آموزش و پرورش، همکاری و همراهی دستگاه‌های مرتبط برای کمک به توسعه سوادآموزی مورد توجه قرار گرفته است و برخی ادارات و نهادهای وابسته نیز می‌توانند در این زمینه نقش مؤثری ایفا کنند.

وی با اشاره به ظرفیت دستگاه‌هایی همچون فنی و حرفه‌ای و پلیس راهنمایی و رانندگی گفت: استفاده از ظرفیت دستگاه‌های مختلف، از جمله اداره فنی و حرفه‌ای و پلیس راهنمایی و رانندگی در موضوعاتی مانند گواهی سلامت رانندگان، می‌تواند به عنوان یکی از ابزارهای تشویقی و زمینه‌ساز برای شناسایی و ترغیب افراد به ارتقای سطح سواد مورد استفاده قرار گیرد.