سبلان ما گزارش میدهد؛
زنگ هشدار جمعیت در اردبیل؛ ضرورت تقویت جوانی
کاهش نرخ تولد، افزایش سالمندی و ناکارآمدی برخی برنامههای جمعیتی، زنگ هشداری جدی برای آینده جمعیتی استان اردبیل به صدا درآورده است؛ موضوعی که به گفته کارشناسان، نیازمند اقدامات جدیتر فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی است.
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «
سبلان ما»، جوانی جمعیت به عنوان یکی از مهمترین سرمایههای هر جامعه، نقش تعیینکنندهای در پویایی اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشورها دارد. با این حال بررسی آمارهای جمعیتی در استان اردبیل و بهویژه شهرستان خلخال نشان میدهد روند کاهش تولد و افزایش سالمندی در حال تبدیل شدن به یکی از چالشهای مهم منطقه است.
خلخال؛ پیرترین شهرستان استان اردبیل
داور کاظمی رئیس دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی ـ درمانی خلخال با اشاره به وضعیت جمعیتی استان گفت: حدود ۱۰ درصد جمعیت استان اردبیل را سالمندان تشکیل میدهند و شهرستان خلخال با بالاترین نرخ رشد سالمندی، پیرترین شهرستان استان محسوب میشود.
وی در جلسه شورای سلامت و امنیت غذایی خلخال اظهار کرد: در سال گذشته ۹۳۸ تولد برای این شهرستان پیشبینی شده بود اما تنها ۵۲۱ مورد آن محقق شد.
کاظمی افزود: تعداد ولادت در خلخال نسبت به سال قبل حدود پنج درصد کاهش داشته و در مقابل، آمار مرگومیر نیز دو درصد افزایش یافته است.
وی با اشاره به اینکه نرخ باروری در این شهرستان در سطح ۰.۹ درصد ثابت مانده است، گفت: با وجود افزایش ۴.۱۱ درصدی ازدواج و کاهش هشت درصدی طلاق، نرخ رشد جمعیت همچنان منفی است.
رئیس دانشکده علوم پزشکی خلخال تأکید کرد: متأسفانه برنامهها و راهکارهای ارائهشده برای افزایش جمعیت و ارتقای نرخ باروری در خلخال تاکنون به نتیجه مطلوب نرسیده است و اجرای موفق سیاستهای جوانی جمعیت تنها با اقدامات حوزه بهداشت و درمان امکانپذیر نیست.
به گفته وی، برای تحقق اهداف جمعیتی لازم است دستگاههای اجرایی، نهادهای فرهنگی، مؤسسات مالی و بانکها نیز در این مسیر همکاری جدی داشته باشند.
کاهش سریع نرخ باروری در ایران
در همین زمینه مدیر گروه واحد جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اردبیل نیز با اشاره به روند تغییرات جمعیتی در کشور گفت: نرخ باروری که یکی از شاخصهای مهم جمعیتی محسوب میشود، در دهههای اخیر با کاهش قابل توجهی مواجه شده است.
لیلا مسعودی در گفتوگو با خبرنگار «سبلان ما» اظهار کرد: این نرخ از حدود ۶ فرزند در دهه ۶۰ به حدود سه فرزند در سال ۱۳۷۵ و سپس به کمتر از ۲.۵ فرزند در سالهای بعد رسیده است.
وی افزود: سرعت کاهش نرخ باروری در ایران بسیار بالا بوده است؛ به طوری که نصف شدن این شاخص در کشور حدود ۱۰ سال طول کشیده، در حالی که این روند در کشورهایی مانند انگلستان حدود ۹۸ سال و در ترکیه حدود ۲۷ سال زمان برده است.
مسعودی با بیان اینکه چالش جمعیتی تنها به کاهش تعداد تولد محدود نمیشود، ادامه داد: ترکیب سنی جمعیت، سالمندی، مرگومیر و مهاجرت از جمله عواملی هستند که بر آینده جمعیتی کشور تأثیر میگذارند.
وی خاطرنشان کرد: متولدین دهههای ۵۰ و ۶۰ بخش قابل توجهی از جمعیت کشور را تشکیل میدهند و این جمعیت در بازه زمانی ۱۴۲۰ تا ۱۴۳۰ وارد دوره سالمندی خواهند شد؛ موضوعی که ضرورت برنامهریزی دقیق برای آینده جمعیتی کشور را دوچندان میکند.
ضرورت فرهنگسازی برای فرزندآوری
کارشناسان حوزه جمعیت معتقدند یکی از دلایل کاهش نرخ فرزندآوری، کمبود آگاهی برخی زوجها درباره مسائل باروری و زمان مناسب فرزندآوری است.
تبریزیان، کارشناس حوزه فرزندآوری، در این زمینه میگوید: بسیاری از زوجها از وضعیت باروری و مسائل مرتبط با آن آگاهی کافی ندارند و گاهی یک گفتوگوی ساده و مشاوره تخصصی میتواند از تصمیمات نادرست جلوگیری کند.
وی توصیه کرد: زوجهای جوان بهویژه در سالهای ابتدایی زندگی مشترک از به تعویق انداختن فرزندآوری پرهیز کرده و از طرحها و مشاورههای حمایتی استفاده کنند.
در همین راستا، ملکی دبیر قرارگاه بنیاد برکت نیز بر ضرورت برگزاری برنامههای آموزشی و مهارتهای زندگی تأکید کرد و گفت: تلاش میشود با اجرای برنامههای آموزشی بهویژه در مناطق حاشیهنشین، مزایای خانوادههای چندفرزندی و پیامدهای تکفرزندی برای خانوادهها تبیین شود.
به گفته وی، نسل جوان نهتنها آینده هر جامعه را تضمین میکند بلکه منبعی از پویایی و نوآوری برای امروز جامعه نیز محسوب میشود.
مسکن؛ یکی از مؤلفههای اثرگذار در فرزندآوری
در کنار مسائل فرهنگی و اقتصادی، موضوع مسکن نیز از عوامل مهم در تصمیم خانوادهها برای فرزندآوری به شمار میرود.
بر اساس اعلام مدیرکل راه و شهرسازی استان اردبیل، در شهرستان خلخال ۱۹۲ واحد نهضت ملی مسکن در دست احداث است که ۴۰ واحد آن به مرحله بهرهبرداری رسیده و آماده تحویل به متقاضیان است.
در سطح استان نیز بیش از ۲۷ هزار واحد در قالب طرح نهضت ملی مسکن تعریف شده که بخشی از آنها پیشرفت فیزیکی بالای ۶۳ درصد دارند.
آینده جمعیتی در گرو تصمیمهای امروز
کارشناسان معتقدند جوانی جمعیت تنها یک شعار نیست، بلکه مسئلهای راهبردی برای آینده کشور محسوب میشود. نسل جوان موتور محرک توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی هر جامعه است و بدون توجه به این مسئله، روند سالمندی جمعیت میتواند چالشهای جدی برای آینده ایجاد کند.
آمارهای موجود در استان اردبیل نشان میدهد اگرچه برنامههایی برای حمایت از خانواده و افزایش فرزندآوری آغاز و با تمام توان جلو میرود، اما تا دستیابی به نتایج مطلوب فاصله وجود دارد؛ موضوعی که لزوم همکاری همه دستگاههای اجرایی، فرهنگی و اقتصادی را برای تقویت سیاستهای جوانی جمعیت بیش از پیش نمایان میکند.
انتهای خبر/ ش
دیدگاهها